Ontdek of je salaris marktconform is en onderhandel met vertrouwen

Benieuwd of je salaris echt past bij je marktwaarde? Ontdek hoe je betrouwbare bronnen (cao, loonschalen, vacatures en benchmarks) combineert, alles eerlijk omrekent naar jaartotaal of uurloon en het volledige pakket meeneemt, van vakantiegeld en dertiende maand tot pensioen en mobiliteit – inclusief de verschillen tussen Nederland en België. Zo ga je met heldere cijfers en zelfvertrouwen je volgende beoordeling of onderhandeling in.

Waarom salaris vergelijken loont

Salaris vergelijken loont omdat je daarmee grip krijgt op je marktwaarde en voorkomt dat je structureel te laag wordt betaald. Door je salaris naast actuele data te leggen – denk aan cao’s, interne loonschalen, vacatures met salarisindicatie en betrouwbare benchmarksites – zie je meteen of je passend zit voor je functie, niveau en regio. Het gaat niet alleen om bruto bedragen; je kijkt naar het totale pakket met vakantiegeld, dertiende maand, bonus, pensioenbijdrage, onkosten- en thuiswerkvergoedingen, en in België ook extralegale voordelen zoals maaltijdcheques en groepsverzekering. Als je alles naar hetzelfde niveau omrekent, bijvoorbeeld naar jaarsalaris of uurloon en rekening houdt met fte-uren (36/38/40), vergelijk je appels met appels.

Dat geeft je een sterk uitgangspunt voor je beoordelingsgesprek of bij een baanwissel, zeker in een krappe arbeidsmarkt of wanneer inflatie je koopkracht aantast. Je ontdekt sneller onverklaarbare loonverschillen, ziet welke skills extra waard zijn en kunt gericht investeren in opleidingen die je salarisperspectief verhogen. Bovendien helpt vergelijken je om realistische verwachtingen te vormen: soms ligt het salaris in een andere sector of regio structureel hoger, maar zijn de secundaire voorwaarden juist minder. Met heldere cijfers onderbouw je je verhaal, kies je zelfverzekerd tussen opties en onderhandel je met meer kans op een eerlijke, duurzame beloning.

Wanneer vergelijken zinvol is

Salaris vergelijken is vooral zinvol op momenten dat er iets verandert of dat jij een keuze moet maken. Denk aan een baanwissel of promotie, een beoordelingsgesprek of contractverlenging, na het afronden van een relevante opleiding of certificaat, of wanneer je takenpakket en verantwoordelijkheid aantoonbaar zijn gegroeid zonder bijpassende beloning. Ook bij inflatie, stijgende woonlasten of een krappe arbeidsmarkt is het slim om je marktwaarde te toetsen, net als wanneer je een aanbod krijgt voor remote werken, verhuist naar een andere regio of de stap naar een andere sector overweegt.

Werk je in Nederland of België met andere fte-normen of extra voordelen, vergelijk dan extra goed. Bij reorganisaties, fusies of nieuwe functieprofielen helpt vergelijken je om realistische verwachtingen en een sterk onderhandelingsmoment te creëren.

Betrouwbare bronnen en data (CAO, loonschalen, benchmarksites, vacaturesalarissen)

Je bouwt een stevig beeld van je marktwaarde door meerdere bronnen slim te combineren. Begin bij de cao en loonschalen: die laten zien welk functieniveau en welke trede bij jouw rol passen, plus hoe periodieken werken. Check daarna benchmarksites en filter op functie, regio, sector, ervaringsjaren en opleiding; geef de voorkeur aan medianen boven gemiddelden en let op recente data en steekproefgrootte. Gebruik vacatures met salarisindicaties om actuele bandbreedtes te zien, maar let op fulltime uren (36/38/40), of bedragen bruto zijn en of vakantiegeld, dertiende maand, bonus of ploegentoeslag zijn meegerekend.

In België weeg je extralegale voordelen mee zoals maaltijdcheques en groepsverzekering. Vergelijk dit met het salarishuis en functieprofiel van je werkgever, normaliseer alles naar jaarsalaris of uurloon en koppel bedragen aan dezelfde fte. Zo voorkom je appels-met-perenvergelijkingen en krijg je betrouwbare, actiegerichte inzichten.

[TIP] Tip: Check drie betrouwbare bronnen; heronderhandel bij 5-10% onder marktniveau.

Wat telt mee in je totale pakket

Je totale beloning is meer dan je bruto maandloon. Dit telt allemaal mee wanneer je pakketten eerlijk wilt vergelijken.

• Bruto versus netto en vaste/variabele onderdelen: reken 12 maanden plus vakantiegeld en een eventuele dertiende maand om naar een jaartotaal, en schat variabele beloning realistisch (bonus, winstuitkering, ploegentoeslag, onregelmatigheidstoeslag) op jaarbasis.
• Secundaire voorwaarden en vergoedingen: weeg het pensioen zwaar (werkgeversbijdrage en opbouwpercentage), en tel mobiliteit (leaseauto/OV/kilometervergoeding), thuiswerk- en internetvergoeding, telefoon/laptop, onkosten, opleidingsbudget en certificeringen, extra vakantiedagen of ADV allemaal mee.
• Context en beïnvloedende factoren: let op fulltime normen (36/38/40 uur) omdat die je uurloon en vergelijking beïnvloeden, en houd rekening met factoren als regio, sector, bedrijfsgrootte, CAO en schaarse skills die het totale pakket sturen.

Zet alles om naar dezelfde noemer (bijv. jaartotaal en uurloon op gelijke FTE) om appels met appels te vergelijken. Zo zie je de werkelijke waarde van elk aanbod.

Bruto VS netto, vakantiegeld en dertiende maand

Bruto is wat je werkgever belooft, netto is wat er op je rekening komt na belastingen, sociale premies en eventuele pensioen- en verzekeringsbijdragen. In Nederland tellen loonbelasting, premies en heffingskortingen mee; in België gaat het om RSZ-bijdragen en bedrijfsvoorheffing. Vakantiegeld hoort ook in je vergelijking: in Nederland is dat meestal 8% van je bruto jaarsalaris, in België wordt het anders berekend en kan het uitkomen op ongeveer een extra maandsalaris voor bedienden.

De dertiende maand of eindejaarsuitkering is niet overal standaard; in België is die vaak via sector of bedrijf geregeld, in Nederland eerder een cao- of werkgeverskeuze. Check altijd of bedragen bruto of netto zijn en of vakantiegeld en dertiende maand zijn meegerekend. Reken alles terug naar een jaartotaal en hetzelfde fte om eerlijk te vergelijken.

Secundaire voorwaarden en vergoedingen (pensioen, bonus, mobiliteit, thuiswerkvergoeding)

Je totale beloning hangt sterk af van secundaire voorwaarden. Pensioen is vaak de grootste: let op de werkgeversbijdrage, het opbouwpercentage en de franchise; een ruime werkgeversinleg kan netto honderden euro’s per maand waard zijn. Bij bonussen telt de realistische target, uitbetalingsvorm (cash, winstuitkering of aandelen) en of bedragen bruto of netto zijn. Mobiliteit vergelijkt je door reiskostenvergoeding per kilometer, ov-abonnement, fietsregeling of leaseauto mee te nemen, inclusief brandstof/tankkaart, onderhoud, verzekeringen en in Nederland de bijtelling; in België weegt een bedrijfswagen met tankkaart vaak zwaar.

Thuiswerkvergoeding check je op een onbelaste dagvergoeding en vergoeding van internet en ergonomische middelen; in België bestaat een telewerkforfait. Reken alles om naar jaartotaal en, waar relevant, nettowaarde voor een eerlijke vergelijking.

Factoren die je salaris beïnvloeden (regio, sector, bedrijfsgrootte, schaarse skills)

Je salaris wordt bepaald door meer dan je functietitel. Regio telt: in de Randstad of rond Brussel liggen salarissen vaak hoger dan in regio’s met lagere vraag, al kan de koopkracht anders uitpakken. De sector weegt zwaar; tech, finance en farmacie betalen gemiddeld meer dan zorg en non-profit, mede door winstgevendheid en cao-afspraken. Bedrijfsgrootte en fase maken verschil: corporates bieden stabiele schalen en secundaire voorwaarden, scale-ups en start-ups compenseren soms met bonussen of aandelen.

Schaarse skills leveren premie op, denk aan cloud, data, cybersecurity, AI, PLC’s of gereguleerde expertise zoals compliance. Certificeringen, talenkennis en verantwoordelijkheid over budget of team duwen je trede omhoog. Ook ploegendienst, onregelmatigheid, fte-norm en krapte in de arbeidsmarkt beïnvloeden je uiteindelijke loonruimte.

[TIP] Tip: Reken alles om naar jaartotaal: salaris, pensioen, bonus, verlof, vergoedingen.

Belangrijkste verschillen tussen Nederland en België

Onderstaande tabel zet de belangrijkste verschillen tussen Nederland en België op een rij voor wie salarissen wil vergelijken: van belastingen en loonwig tot vakantiegeld, extralegale voordelen en fulltime uren. Gebruik dit overzicht om bruto, netto en totale pakketten eerlijk te normaliseren.

Conclusie: België heeft doorgaans een hogere loonwig maar meer vaste uitkeringen en extralegale voordelen; Nederland kent een lagere loonwig en andere secundaire regelingen. Normaliseer naar uren en tel vakantiegeld/13e maand en voordelen mee voor een eerlijke vergelijking.

Salaris vergelijken tussen Nederland en België vraagt om andere aannames. In Nederland reken je met loonbelasting en premies, in België met RSZ-bijdragen en bedrijfsvoorheffing; daardoor is de loonwig (het verschil tussen bruto en netto) vaak anders, wat je nettobedrag flink kan beïnvloeden. Vakantiegeld verschilt ook: in Nederland is 8% van je bruto jaarsalaris gebruikelijk, terwijl je in België als bediende naast gewoon vakantiegeld ook dubbel vakantiegeld krijgt, wat ongeveer neerkomt op een extra maand, en voor arbeiders geldt weer een andere regeling. Een dertiende maand of eindejaarspremie is in België veel gebruikelijker via sector- of bedrijfsafspraken; in Nederland hangt het af van cao of werkgever.

Fulltime uren wijken af: Nederland hanteert 36, 38 of 40 uur, België meestal 38 uur, wat je uurloon en fte-vergelijking beïnvloedt. Extralegale voordelen zijn in België vaak royaler, zoals maaltijd- en ecocheques, hospitalisatie- en groepsverzekering en een bedrijfswagen met tankkaart; in Nederland zie je eerder hogere pensioenbijdragen, mobiliteitsbudget en bijtelling bij een auto van de zaak. Bovendien speelt in België vaak automatische indexering, terwijl loonaanpassingen in Nederland meer via cao-onderhandelingen en prestatiegesprekken lopen. Door al deze verschillen te normaliseren naar jaartotaal en uurloon maak je een eerlijke vergelijking.

Belastingen en loonwig (verschil tussen bruto en netto)

De loonwig is het gat tussen wat je werkgever totaal kwijt is en wat jij netto overhoudt, en dat gat wordt vooral bepaald door belastingen en sociale premies. Voor je vergelijking kijk je eerst naar het verschil tussen bruto en netto: in Nederland betaal je loonheffing (loonbelasting plus premies volksverzekeringen), eventuele pensioeninhouding en soms bijtelling voor een auto van de zaak, terwijl heffingskortingen je netto kunnen verhogen.

In België gaan eerst RSZ-bijdragen van je loon af en daarna betaal je bedrijfsvoorheffing; je gezinssituatie en extralegale voordelen beïnvloeden die voorheffing. Ook zaken als bonus, ploegentoeslag, thuiswerk- of onkostenvergoedingen kunnen bruto of netto anders doorwerken. Door al deze elementen te normaliseren naar jaartotaal en uurloon zie je pas echt wat je koopkracht is.

Vakantiegeld, dertiende maand en extralegale voordelen

Vakantiegeld en extra’s maken een groot verschil in je totaalpakket. In Nederland krijg je meestal 8% vakantiegeld over je bruto jaarsalaris, vaak uitbetaald in mei of juni. In België ontvang je als bediende naast gewoon vakantiegeld ook dubbel vakantiegeld, grofweg een extra maand, terwijl de regeling voor arbeiders anders is. Een dertiende maand of eindejaarspremie is in België vaak via sector of bedrijf standaard, in Nederland hangt het af van je cao of werkgever.

Extralegale voordelen kunnen de doorslag geven: maaltijd- en ecocheques, hospitalisatie- en groepsverzekering, bedrijfswagen met tankkaart, of in Nederland een mobiliteitsbudget en hogere pensioeninleg. Let op of bedragen bruto of netto zijn, hoe ze belast worden en of ze pro rata gelden. Reken alles om naar jaartotaal voor een eerlijke vergelijking.

Fulltime uren en FTE-normen (36/38/40 uur) en impact op uurloon

Het aantal uren dat een werkgever als fulltime hanteert verschilt: in Nederland 36, 38 of 40 uur, in België meestal 38 uur, met sectoren op 37, 39 of 40 uur en soms ADV-dagen. Daardoor zegt een bruto maandsalaris weinig zonder context. Reken daarom naar uurloon of jaartotaal per fte: tel vaste componenten zoals vakantiegeld en eventuele dertiende maand bij je jaarsalaris, deel vervolgens door je contracturen per jaar (uren per week x 52).

Vergelijk je een 0,8 fte-aanbod met een 1,0 fte-salaris, schaal dan eerst naar 1,0 fte. Let ook op ploegentoeslag en overuren of toeslagen die per uur worden berekend. Door consequent te normaliseren voorkom je appels-met-perenvergelijkingen en zie je direct welk aanbod echt beter is.

[TIP] Tip: Reken bruto om naar netto; tel vakantiegeld, 13e maand, voordelen mee.

Salaris vergelijken en onderhandelen stap-voor-stap

Zo vergelijk je salarissen eerlijk en ga je met vertrouwen het gesprek in. Volg deze stappen om data scherp te krijgen en effectief te onderhandelen.

• Match je functie en verzamel gerichte data: scherp je rol (titel, verantwoordelijkheden, niveau, impact); haal cijfers uit CAO en loonschalen, vacatures met salarisindicatie en betrouwbare benchmarksites; filter alles op sector, regio, ervaringsjaren en bedrijfsgrootte.
• Normaliseer en reken alles om: breng bedragen naar hetzelfde referentiepunt (jaarsalaris en uurloon), verwerk FTE-norm (36/38/40 uur), vakantiegeld, dertiende maand en bonussen/variabel; vergelijk bedragen op bruto én netto niveau zodat je weet wat er echt binnenkomt.
• Vertaal je bevindingen naar een sterk gesprek: bepaal een realistische bandbreedte met streefwaarde en ondergrens; koppel die aan je meerwaarde (resultaten, schaarse skills, certificaten, verantwoordelijkheid); kies slim moment en kanaal, kondig herijking van je pakket aan en onderbouw met data; doe een concreet tegenvoorstel en denk in total-comp (pensioen, mobiliteit, thuiswerkvergoeding, extra verlof); leg afspraken schriftelijk vast.

Met deze aanpak maak je bedragen echt vergelijkbaar en onderbouw je jouw waarde. Zo vergroot je de kans op een eerlijk en toekomstbestendig totaalpakket.

Functie matchen en data verzamelen (functieprofiel, niveau, ervaringsjaren)

Begin met een scherpe functiematch: leg jouw taken, verantwoordelijkheden en impact naast het functieprofiel dat werkgevers gebruiken en bepaal of je junior, medior of senior bent. Kijk naar scope (budget, teamgrootte, klantimpact) en specifieke skills of certificeringen die waarde toevoegen. Verzamel vervolgens data uit cao en salarisschalen, het salarishuis van je werkgever, vacatures met salarisindicatie en betrouwbare benchmarks, gefilterd op sector, regio en bedrijfsgrootte.

Noteer steeds contracturen en fulltime norm, de datum van de data en of bedragen bruto of netto zijn. Gebruik bij voorkeur medianen en verwijder uitschieters die niet passen bij jouw profiel. Leg alles vast in één overzicht met rolbenamingen, niveaus en ervaringsjaren, zodat je een solide, vergelijkbare dataset hebt als basis voor je onderhandelingen.

Salarissen normaliseren en omrekenen (FTE, jaarsalaris, uurloon, 13e maand/bonus)

Om eerlijk te vergelijken zet je elk aanbod eerst op dezelfde schaal. Schaal bedragen naar 1,0 fte: bereken pro rata en noteer de fulltime norm (36/38/40 uur). Reken daarna een bruto jaartotaal uit: 12 maanden salaris plus vakantiegeld en, waar van toepassing, een vaste dertiende maand of eindejaarspremie. Voor bonussen neem je een realistische targetwaarde en tel je alleen structurele toeslagen mee.

Deel het jaartotaal door je jaarlijkse contracturen om een bruto uurloon te krijgen. Maak daarnaast een nettoversie voor posten die netto uitkeren, zoals thuiswerk- of kilometervergoeding. Check altijd of bedragen inclusief of exclusief vakantiegeld en 13e maand zijn en of bonussen pro rata gelden. Zo vergelijk je appels met appels.

Je bevindingen gebruiken in de salarisonderhandeling (verhaal, timing, tegenvoorstel)

Vertaal je vergelijking naar een helder verhaal: schets kort je rol en resultaten, toon vervolgens je marktdata (cao, loonschalen, vacatures, benchmarks) en koppel die aan een onderbouwde bandbreedte met een concreet streefbedrag. Kies je moment slim: vlak voor budget- en beoordelingsrondes, direct na een zichtbaar succes of wanneer je een aanbod op tafel hebt. Start het gesprek positief, anker met je streefbedrag en leg uit welke impact je levert en welke schaarse skills je meebrengt.

Vraag open naar schaal- en budgetruimte en laat stiltes werken. Komt er een lager bod, reageer met een tegenvoorstel dat binnen je bandbreedte valt en stuur op total compensation: hogere basis, sign-on, extra verlof, opleidingsbudget, thuiswerk- of mobiliteitsvergoeding, of een versnelde trede. Sluit af met duidelijke vervolgstappen en vraag om bevestiging op papier.

Veelgestelde vragen over salaris vergelijken

Wat is het belangrijkste om te weten over salaris vergelijken?

Salaris vergelijken loont omdat je ziet wat marktconform is en welk totaalpakket erbij hoort. Kijk verder dan bruto: netto, 13e maand, vakantiegeld, pensioen, mobiliteit. Baseer je op CAO’s, loonschalen, betrouwbare benchmarks en vacatures.

Hoe begin je het beste met salaris vergelijken?

Begin met je functieprofiel, niveau en ervaringsjaren. Verzamel salarissen uit CAO, benchmarksites en vacatures. Normaliseer bedragen naar FTE, jaarsalaris én uurloon, inclusief 13e maand/bonus. Vergelijk per regio, sector en bedrijfsgrootte.

Wat zijn veelgemaakte fouten bij salaris vergelijken?

Alleen bruto’s vergelijken, netto en secundaire voorwaarden vergeten. Niet corrigeren voor 36/38/40-uurs FTE, 13e maand of bonus. Titels verkeerd matchen, verouderde of anekdotische data gebruiken. Loonwig Nederland/België negeren en zonder onderbouwing onderhandelen.